Protektor, yaş və təzyiq: təkəri nə vaxt dəyişməli

calendar iconavqust 26, 2026
news image

Təkər avtomobilin yolla təmasda olan yeganə hissəsidir. Mühərrikin gücü, əyləcin keyfiyyəti və elektron köməkçilərin hamısı son nəticədə dörd ovuc böyüklüyündə rezin sahədən keçir. Buna baxmayaraq, təkər ən gec diqqət yetirilən hissədir və adətən problem çıxandan sonra yada düşür.

Protektorun dərinliyi

Qanunvericilikdə minimum hədd bir yarım millimetrdir, amma bu, təhlükəsizlik həddi yox, cərimə həddidir. Yaş asfaltda idarəolunma üç millimetrdən aşağı düşəndə nəzərəçarpacaq şəkildə pisləşir; dayanma məsafəsi uzanır və akvaplanınq riski kəskin artır.

Dərinliyi ölçmək üçün xüsusi alət lazım deyil. Təkərin protektorunda istehsalçının qoyduğu göstərici körpücüklər var; protektor onlarla eyni səviyyəyə çatıbsa, təkər öz həddini yaşayıb. Ölçməni bir neçə nöqtədə aparın, çünki yeyilmə çox vaxt bərabər olmur.

Yeyilmənin forması nəyi göstərir

  • Ortadan yeyilmə. Uzun müddət həddindən artıq təzyiqlə sürülüb.
  • Kənarlardan yeyilmə. Təzyiq davamlı olaraq aşağı olub.
  • Bir tərəfdən yeyilmə. Təkər bucaqları pozulub, ölçmə və tənzimləmə lazımdır.
  • Ləkəli, dalğalı yeyilmə. Amortizatorlar və ya asma detalları sıradan çıxıb.

Bu əlamətlər təkəri dəyişməklə həll olunmur. Yeni təkər eyni səbəbdən eyni şəkildə yeyiləcək, ona görə əvvəlcə səbəbi aradan qaldırmaq lazımdır.

Yaş: görünməyən amil

Rezin zamanla sərtləşir. Təkərin yan divarında dörd rəqəmli DOT kodu var: ilk iki rəqəm istehsal həftəsini, sonrakı ikisi ili göstərir. Altı ildən köhnə təkər protektoru tam qalsa belə etibarını itirməyə başlayır, on ildən sonra isə istifadəsi tövsiyə olunmur.

Bu, xüsusilə az sürülən avtomobillərdə və ehtiyat təkərlərdə vacibdir. Kilometraj kiçik olduğuna görə təkərin hələ "yeni" olduğunu düşünmək geniş yayılmış səhvdir.

Təzyiq: ən ucuz təhlükəsizlik tədbiri

Düzgün təzyiq göstəricisi təkərin üzərində deyil, sürücü qapısının çərçivəsindəki və ya yanacaq lyukunun içindəki lövhədə yazılır. Təkərin üzərindəki rəqəm maksimum həddir, tövsiyə olunan iş təzyiqi deyil.

Ölçməni soyuq təkərdə aparın. Sürüşdən sonra rezin qızır və təzyiq süni şəkildə yüksək görünür. Ayda bir dəfə yoxlamaq yanacaq sərfiyyatını azaldır, yeyilməni bərabərləşdirir və partlama riskini ciddi şəkildə aşağı salır.

Dördünü birdən, yoxsa ikisini

İdeal variant dörd təkəri birlikdə dəyişməkdir. Bu mümkün deyilsə, yeni cütü mütləq arxaya qoyun — hətta ön ötürücülü avtomobildə də. Səbəbi budur: arxa təkərlər sürüşməyə başlayanda avtomobil idarəolunmaz fırlanmaya girir, ön təkərlərin sürüşməsi isə daha proqnozlaşdırıla biləndir.

Tam ötürücülü avtomobillərdə isə seçim yoxdur. Fərqli diametrli təkərlər ötürücü sistemə daimi yük verir, ona görə istehsalçılar dördünün birlikdə dəyişdirilməsini tələb edir.

Mövsümi təkərlər barədə qısa qeyd

Qış təkərinin üstünlüyü yalnız protektorun naxışında deyil, rezinin tərkibindədir. Yeddi dərəcədən aşağı temperaturda yay rezini sərtləşir və ilişmə itir — quru asfaltda belə. Ona görə keçid qara görə deyil, temperatura görə edilir.

Təkərləri saxlayarkən onları günəş işığından və yanacaq, yağ kimi kimyəvi maddələrdən uzaqda saxlayın. Diskli təkərlər üst-üstə yığılmalı və ya asılmalı, disksiz olanlar isə şaquli vəziyyətdə saxlanmalıdır; səhv saxlama rezini bir mövsümdə deformasiya edə bilər.

Subscribe our newsletter

Subscribe to our newsletter and be the first to receive insights, updates, and expert tips on optimizing your financial management.

Stay up to date

By subscribing agree to our Gizlilik

Yolda bütün ehtiyaclarınız üçünYollda-nı yüklə
Avtoparkınızı idarə edinYollda Partner-i yüklə